Alfabet Morse'a służy do komunikacji już od stuleci. System kropek i kresek wykorzystywano w sytuacjach awaryjnych i znajduje on zastosowanie także dziś. Ten artykuł jest przeznaczony dla wszystkich, którzy chcą się go nauczyć i interesuje ich jego historia.
--|..|.-..|.|.---||.-..|.|-.-|-|..-|.-.|-.--|||
Alfabet Morse'a współcześnie
Jeśli myślisz, że alfabet Morse'a to dziś już przeżytek, jesteś w błędzie. Krótkofalowcy-amatorzy używają go do dziś. W Ameryce aż do 2007 roku musieli go nawet opanować wszyscy, którzy chcieli uzyskać licencję radioamatorską. Nadal jest równie przydatny w sytuacjach awaryjnych wśród żołnierzy i marynarzy.
Jeśli też chcesz korzystać z alfabetu Morse'a, wystarczy szczypta determinacji i chęć poznania znaczenia podstawowych sygnałów.
Zostań ekspertem od komunikacji
Te kody mogą uratować ci życie, jeśli znajdziesz się w niebezpieczeństwie bez jakiejkolwiek możliwości komunikacji. Chyba wszyscy znamy skrót, którego używa się w takich sytuacjach. Trzy kropki, trzy kreski i znowu trzy kropki: SOS. Jeśli musisz użyć tego sygnału, rób między znakami krótkie przerwy, aby potencjalni odbiorcy wiedzieli, że chodzi o wołanie o pomoc.
Alfabet Morse'a możesz nadawać za pomocą gwizdka, latarki, lusterka sygnałowego lub krótkofalówki.
5 podstawowych kroków do poznania podstaw kodowania
1. Naucz się znaczenia podstawowych sygnałów
Jak już wspominaliśmy, alfabet Morse'a składa się z dwóch jednostek sygnałowych: kropki i kreski. Najpierw musisz sprawdzić, czy wiesz, jak wyglądają poszczególne znaki, i czy potrafisz je rozróżnić także w tekście. Po prostu kropka to zwykła kropka „.”, a kreska to pozioma kreska „-”.
2. Osłuchaj się z alfabetem
Najlepszą metodą nauki alfabetu Morse'a jest słuchanie i czytanie konkretnych kodów. To wprawdzie dłuższy proces, ale najskuteczniejszy. Spróbuj, zgodnie z poprzednim krokiem, sprawdzić, czy potrafisz rozróżnić poszczególne znaki. Możesz to zrobić na przykład tutaj.
3. Dychotomiczne drzewo wyszukiwania
To drzewo powinno pomóc ci rozszyfrować kody. Zacznij w miejscu, gdzie jest napisane „start”. Za każdym razem, gdy usłyszysz piknięcie (dit), przesuń się w dół i w prawo. Gdy usłyszysz długi dźwięk (dah), przesuń się w dół i w lewo.

4. Ćwicz, ćwicz, ćwicz
Trenować możesz za pomocą translatorów na dwa sposoby: wpisując kod albo słowo w języku słowackim. Do ćwiczenia alfabetu Morse'a świetnie nadaje się też narzędzie od Google. Możesz je pobrać także na telefon i ćwiczyć zawsze i wszędzie.
5. Korzystaj z podpowiedzi
Jeśli masz problem z zapamiętaniem poszczególnych kodów, oto kolejna podpowiedź.
- Niektóre litery są odwrotnością innych (na przykład A jest odwrotnością N).
- Litery T i E mają kody o długości jednego symbolu.
- Litery A, I, M i N składają się z kodów 2-symbolowych.
- Litery D, G, K, O, R, S, U, W składają się z kodów 3-symbolowych.
- Litery B, C, F, H, J, L, P, Q, V, X, Y, Z składają się z kodów, które mają cztery znaki
Powstanie alfabetu Morse'a
Alfabet Morse'a jako system komunikacji opracował Samuel F. B. Morse, który nad swoim telegrafem elektrycznym zaczął pracować już w 1832 roku, a pierwszy praktyczny system opracował w 1844 roku. Jego technologię opatentowano jednak dopiero pięć lat później.
Samuel Morse był z wykształcenia amerykańskim malarzem, który podróżował po Europie, aby dalej kształcić się w tej dziedzinie. W 1832 roku, podczas podróży powrotnej do Ameryki, poznał na pokładzie statku fizyka o nazwisku Jackson. Ten w czasie rejsu zabawiał pasażerów i załogę swoimi pomysłowymi gadżetami z elektrycznością i elektromagnesem. Morse'a zainteresowała magnetyczna siła elektryczności.
Mimo że pracował jako profesor malarstwa na uniwersytecie w Nowym Jorku, wciąż miał w głowie myśl o skonstruowaniu telegrafu. Celem było umożliwienie szybszej komunikacji między odległymi miejscami. Na ten pomysł naprowadziła go prawdopodobnie także wiadomość o śmierci żony w 1825 roku, którą otrzymał za późno, przez co nie zdążył na jej pogrzeb.

Ostatecznie w 1832 roku udało mu się skonstruować telegraf. Jeśli chodzi o język transmisji, czyli alfabet Morse'a, Morse miał nieco inną wizję. Jego pierwotny pomysł zakładał, że alfabet będzie działał na zasadzie sygnałów, którym odpowiada liczba, a jednocześnie do tej liczby przypisane jest słowo w słowniku, np. słowo Anglia miało w słowniku Morse'a przypisaną liczbę 252.
Następnie odbiorca transmisji musiał użyć słownika, aby przetłumaczyć liczby na słowa. Okazało się to zbyt skomplikowanym i długotrwałym procesem. Kod trzeba było więc rozszerzyć o litery i interpunkcję.
Krótkie nacięcia oznaczały „kropki”, a dłuższe „kreski”
Pierwotny system tego telegrafu polegał na tym, że na końcu odbiornika znajdowało się urządzenie, które wysuwało pasek papieru z wgłębieniami. Krótkie nacięcia oznaczały „kropki”, a dłuższe były „kreskami”. Później, gdy wyeliminowano błędy i odkryto nowe sposoby, zrezygnowano z papierowej taśmy i odczytywano kody ze słuchu. Ważnym użytkownikiem był chłopiec Andrew Carnegie, który pracował jako operator telegrafu. Od innych wyróżniał się tym, że potrafił nauczyć się rozszyfrowywać alfabet Morse'a ze słuchu.
„Co Bóg uczynił”
Był rok 1844, kiedy Morse stanął przed Kongresem. Chciał tam zaprezentować członkom swój wynalazek, swoje urządzenie. Pierwsza publiczna wiadomość, którą przekazał ludziom, a zarazem pierwsza wiadomość, która przebyła dużą odległość, została wysłana z Waszyngtonu do Baltimore. Stało się to 24 maja 1844 roku. Treść zakodowanej wiadomości Morse'a brzmiała: „Co Bóg uczynił”.
Był to niesamowity postęp, ponieważ po raz pierwszy w historii ludzkości okazało się, że można komunikować się także na duże odległości. Jak wiemy, wcześniej rozmowy między ludźmi prowadzono twarzą w twarz albo wykorzystywano do tego bębny, sygnały dymne lub słowo pisane.
Postępy, jakie przyniósł alfabet Morse'a
W 1844 roku, czyli 10 lat po otwarciu pierwszej linii telegraficznej, przez kraj przebiegało ponad 23 000 mil linii telegraficznych. Rozwój amerykańskiego Zachodu opierał się właśnie na połączeniu telegrafu i alfabetu Morse'a. Jako pierwsze korzystały z niego spółki kolejowe. Zapewniały sobie w ten sposób komunikację między swoimi stacjami i znacznie skracały czas otrzymywania informacji.
Później, w 1890 roku, wynaleziono łączność radiową. Tam alfabet Morse'a otrzymał zadanie przesyłania wiadomości na morzu. Im dłuższe były częstotliwości radiowe, tym bardziej kody stawały się środkiem komunikacji międzynarodowej. W końcu pojawiła się potrzeba międzynarodowego standardowego kodu. Dlatego w 1912 roku przyjęto międzynarodowy alfabet Morse'a. Mimo tych postępów wiele spółek telegraficznych i kolei nadal używało starego alfabetu kolejowego.
Wspomniane „kropki” i „kreski” stały się niezwykle ważne w żegludze i lotnictwie. Aż do lat 90. wszyscy piloci musieli umieć porozumiewać się za pomocą alfabetu Morse'a.